Ενδιαφέροντα άρθρα

«Ο Κωστής Παλαμάς και η Πατρίδα του ΄40» - Γράφει η Βάνα Μπεντεβή

Τη νύχτα της 27ης Οκτωβρίου του 1940, η Ιταλική Πρεσβεία στην Αθήνα έδινε μια πολύ θερμή δεξίωση, μετά την παράσταση στη Λυρική Σκηνή του έργου του Αντόνιο Πουτσίνι «Μαντάμ Μπατερφλάυ», για να αναθερμανθούν οι σχέσεις των δύο χωρών (Ιταλίας-Ελλάδας). Ο Ιταλός πρεσβευτής Γκράτσι ήταν ενθουσιασμένος και η ευφορία που επικρατούσε εκείνο το βράδυ ήταν σπάνια!

Εκείνη την ώρα που όλοι διασκέδαζαν στο μεγάλο σαλόνι της πρεσβείας,οι γραμματείς, στα διπλανά γραφεία,αποκρυπτογραφούσαν το τελεσίγραφο από τη Ρώμη,για να επιδοθεί στον πρέσβη στις  τρεις (3) το πρωί. Το περιεχόμενό του;
---Επίθεση εναντίον της Ελλάδος!
---Απάντηση; « Ο Χ Ι»!!, και  π ο λ ε μ ι κ ό ς συναγερμός!
        Η πατρική γη, η Ελλάδα που ενέπνευσε, διαπαιδαγώγησε και υπαγόρευσε ένα ορισμένο ή θ ο ς, τώρα υποχρεώνει τους Έλληνες να το επιδείξουν, και αυτοί  με αυτό το ίδιο ήθος ανταποκρίνονται στο κάλεσμά της.
   ΄Ετσι η χώρα μας μπήκε στον πόλεμο, με ακλόνητη πίστη στον δίκαιο Αγώνα της. Και με επίγνωση, ότι θα απαιτήσει υπεράνθρωπες προσπάθειες και οδυνηρές θυσίες, για την προάσπιση  της τιμής, της ανεξαρτησίας και της ακεραιότητάς της.
     Και ενώ ο ελληνικός στρατός πολεμούσε νικηφόρα τα ιταλικά φασιστικά στρατεύματα στα βουνά της Αλβανίας, οι Γερμανοί επιτίθενται εναντίον της Ελλάδας, στις 6 Απριλίου του 1941.
       Με το ΟΧΙ της 28ης Οκτωβρίου του 1940,εμείς οι Έλληνες αποφασίσαμε να πεθάνουμε! Και Ν ι κ ή σ α μ ε!
    Σήμερα, 78 χρόνια μετά, το έπος του ΄40 έρχεται να θυμήσει σε όλους τους λαούς, ότι η Ελλάδα πολεμάει πάντα για τη Μ ο ί ρ α όλου του κόσμου! Και εμείς αισθανόμαστε το Χ ρ έ ο ς και την ευθύνη να διαφυλάξουμε τη μνήμη, όχι μόνο των ηρώων που πολέμησαν  και επέζησαν, ή τραυματίστηκαν, ή σκοτώθηκαν στα πεδία των μαχών, αλλά και εκείνων που πολέμησαν με το «λόγο» τους, με τη «στάση» τους, με την πέννα τους! Μιλάμε βέβαια για τους  δ ι α ν ο ο υ μ έ ν ο υ ς της εποχής, οι οποίοι ένιωσαν «το χρέος του πνευματικού ανθρώπου»-όπως το προσδιορίζει ο Γ.Σεφέρης- να συμβάλουν, να ενθαρρύνουν, να «καταγγείλουν»….

   Μορφές, όπως του ΄Αγγελου Σικελιανού, του Ι.Γρυπάρη, του Γ.Δροσίνη, του Κ.Ουράνη, του Γρ.Ξενόπουλου, του Γιάννη Βλαχογιάννη, και βέβαια του Κωστή Παλαμά, συντάσσουν, υπογράφουν και δημοσιεύουν στις 10 Νοεμβρίου του 1940, την « ΕΚΚΛΗΣΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΔΙΑΝΟΟΥΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΔΙΑΝΟΟΥΜΕΝΟΥΣ ΟΛΟΚΛΗΡΟΥ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ», όπου ζητούν, όχι την υλική, αλλά την  η θ ι κ ή  συμπαράστασή και βοήθειά τους, « για να αναστήσουν ένα καινούργιο πνευματικό Μ α ρ α θ ώ ν α»,που θα απαλλάξει τα δυναστευόμενα έθνη από τη φοβέρα της πιο μακριάς σκλαβιάς που είδε ποτέ ο κόσμος…»  «Κι΄όταν μια τέτοια επανάσταση συντελεστεί, η ΝΙΚΗ θα στεφανώσει το μέτωπο και του τελευταίου, του πιο ταπεινού…»
      Ο Κωστής Παλαμάς, που πρώτος υπογράφει την « Έκκληση», είναι η κορυφαία μορφή  της συγκεκριμένης εποχής, που αντιδρά με κάθε τρόπο,και εμψυχώνει, όχι μόνο κατά τη διάρκεια του πολέμου, αλλά στη Γερμανική κατοχή…
   Γέρος και ανήμπορος,  δέχεται τους νέους που τον επισκέπτονται καθημερινά και τους νουθετεί με …ποίηση! ΄Ετσι, την 28η Οκτωβρίου του 1940,που πήγαν να τον χαιρετήσουν,τους είπε:
       « Αυτό κρατάει ανάλαφρο μες  την ανεμοζάλη,
         το από του κόσμου τη βοή, πρεσβυτικό κεφάλι.
         Αυτό το λόγο θα σας ΄πω: -δεν έχω άλλον κανένα-
        «Μεθύστε με τ΄αθάνατο κρασί του Εικοσιένα» !!
     Επίσης, το 1940(στις 2 Νοεμβρίου) η Ακαδημία Αθηνών αντιδρά και αυτή, με μία  Δ ι α μ α ρ  τ υ ρ ί α, που τη στέλνει σε όλες τις Ακαδημίες του κόσμου, και πρώτος την υπογράφει πάλι ο Παλαμάς, καθώς είναι ένας από τα 47  τακτικά της μέλη και «ξεσηκώνει» πολλούς λογοτέχνες και διανοούμενους. Αλλά  ξεχωριστή είναι η σχέση του με τον άλλο μεγάλο «επαναστάτη» της εποχής, τον ΄Αγγελο Σικελιανό .Γιατί η ιδεολογία τους, αλλά και η εθνική τους αγωνία είναι ίδια: Μισούν και οι δύο του Γερμανούς κατακτητές! Ο Παλαμάς, αν και μεγαλύτερος, θαυμάζει την αξιοπρέπεια και το υψηλό ήθος του Σικελιανού, ιδιαίτερα, όταν, μετά την κατάρρευση του Μετώπου, ο Σικελιανός με την ΄Αννα  πείνασαν και δεν καταδέχτηκαν καμμιά βοήθεια!  Και άντεξε! Ενώ ο Παλαμάς, σίγουρα πιο ηλικιωμένος και πιο ευαίσθητος, δεν άντεξε τη Γερμανική κατοχή.

 Και όταν ο «κατοχικός» πρωθυπουργός ζήτησε από τα μέλη της Ακαδημίας να  αποκηρύξουν(!) την Αντίσταση εναντίον των κατακτητών,όλοι -με πρώτο τον Παλαμά-απαντούν: Ο Χ Ι !  Και με την υπογραφή αυτής της  ά ρ ν η σ η ς, νιώθοντας ωστόσο, ότι «λίγα» έκανε για την πατρίδα, «έφυγε» θλιμμένος βαριά!
  Ο θάνατος του Κωστή Παλαμά συγκλόνισε το πανελλήνιο! Η κηδεία του, στις 28 Φεβρουαρίου του 1943, εξελίχτηκε σε  «κ ο ρ υ φ α ί ο  πολιτικό γεγονός», όπως σωστά τη χαρακτηρίζει ο Μίκης Θεοδωράκης.Και ήταν ,πράγματι,η κηδεία του Παλαμά  μια πράξη  Α ν τ ί σ τ α σ η ς, όπως και ο ίδιος θα ήθελε. Σύσσωμος ο λαός της Αθήνας ακολουθεί την πομπή, προς το Α΄ Νεκροταφείο, με κομμένη την ανάσα. Είναι το  ΄Ε Θ Ν Ο Σ ολόκληρο, που κηδεύει το «Δάσκαλό» του. Είναι η ελληνική Σημαία που καλύπτει τη σορό του!  Ο Μητροπολίτης  Δαμασκηνός σκορπά ρίγη σιγκινήσεων με τον επικήδειό του. Ο Σωτήρης Σκίπης, ξεπετιέται με θάρρος απαράμιλλο και «πετάει» στο πρόσωπο του κατακτητή-που παρακολουθεί παράμερα- τους στίχους:
 « Θα σε κλάψουνε μια μέρα οι ίδιοι, αυτοί που μας σκοτώνουν»
      Και έρχεται ο Σικελιανός, με τη βροντερή φωνή του, και κάνει τα πλήθη να «ριγούν» και να χειροκροτούν, απαγγέλλοντας:
    « Ηχήστε οι σάλπιγγες…
       Καμπάνες  βροντερές,
       δονήστε σύγκορμη τη χώρα, πέρα ως πέρα..
       Βογγήστε τύμπανα πολέμου…..
       Οι φοβερές Σημαίες ξεδιπλωθήτε στον αέρα!
       Σ΄ΑΥΤΌ  ΤΟ  ΦΕΡΕΤΡΟ  ακουμπά Η  ΕΛΛΑΔΑ!!
………………………………………………………………………………
 ΄Ετσι,και με το θάνατό του, ο Κωστής Παλαμάς μας δίδαξε ιστορία,ελευθερία,Αγώνα…


Βάνα   Μπεντεβή
Iστορικός


PrintEmail

 

 

 

 
 
 

 

Saitis Home Έπιπλα

 Pizza IQ