ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΟΝ "Φ"
Πώς οι Ολλανδοί... σκέφτονται σαν ρεμπέτες!!!
δείγμα του διαπολιτισμικού χαρακτήρα της μουσικής.
Μιας μεγάλης σημασίας σεμιναριακή ομιλία δόθηκε το Σάββατο 26/11 στην αίθουσα του Παλιού Νοσοκομείου, αναφορικά με το ρεμπέτικο τραγούδι, την εμφάνισή του, την εξέλιξή του και την "πτώση" του. Η οργάνωση ανήκε στην Εταιρεία Επιστήμης και Πολιτισμού Αιγιαλείας, που στον β΄κύκλο εργασιών της ασχολείται με τη μουσική και το χορό, ως τέχνες και ως κοινωνικά στοιχεία-πρότυπα.
Στη γλαφυρή του ομιλία ο δρ. Λάμπρος Λιάβας, εθνομουσικολόγος, μίλησε για δεύτερη φορά στο κοινό της Αιγιάλειας, συνεχίζοντας από το σημείο που είχε σταματήσει την ανάπτυξη του θέματος της Βυζαντινής και Δημοτικής Μουσικής, ως στοιχεία του ελληνικού πολιτισμού. Αυτή τη φορά, ανέλυσε το φαινόμενο της ρεμπέτικης μουσικής, η οποία αποτελεί τη μήτρα της λαϊκής ελληνικής μουσικής, όπως εξελίχθηκε τον 20ο αιώνα.
Την Κυριακή, πάντως, μια ευχάριστη έκπληξη περίμενε τους ακροατές του διήμερου αυτού σεμιναρίου. Συγκεκριμένα, βρέθηκε στο Αίγιο (σε μια ευτυχή συγκυρία) το Ολλανδικό τριμελές συγκρότημα "Palioparea" το οποίο παίζει σχεδόν αποκλειστικά... ρεμπέτικη ελληνική μουσική! Πρόκειται, σαφώς, για μια σπάνια περίπτωση, την οποία καίτοι οι παρευρισκόμενοι αντιμετώπισαν προτού τους ακούσουν με κάποια... "καχυποψία", μόλις ξεδιπλώθηκαν οι πρώτες νότες κυριολεκτικά μαγευτήκαμε από τον γεμάτο τους ήχο και φυσικά από τα σπαστά ελληνικά της ερμηνεύτριας. Τι κι αν είναι Ολλανδοί... ο παγκόσμιος ελληνικός τρόπος σκέψης τους επηρεάζει "αφόρητα"!!! Η συναυλία τους, που απέσπασε ενθουσιώδη χειροκροτήματα και ευμενέστατα σχόλια, πλαισιώθηκε από το Μουσικό Εργαστήρι Αιγίου, με το οποίο μάλιστα ερμήνευσαν από κοινού και 2 τραγούδια.
Ο "Φ" μίλησε με τα μέλη του συγκροτήματος "Palioparea", επιχειρώντας να δώσει απάντηση στην απορία όλων μας, πώς κάποιοι μουσικοί από ξένο κράτος μπορούν να συγκινηθούν από το ρεμπέτικο και κυρίως, πώς κατάφεραν να το ερμηνεύσουν μη έχοντας καμία σχέση με το όλο αντικείμενο. Την απορία μας έλυσε ο επικεφαλής του συγκροτήματος, Loek Schrievers:
"Πριν από 12-13 χρόνια βρέθηκε τυχαία μια κασέτα στα χέρια μου. Η μια πλευρά ήταν γεμάτη Τσιτσάνη και η άλλη Παπαϊωάννου. Με το πρώτο ταξίμ, είχα ερωτευτεί το ρεμπέτικο. Και αποπειράθηκα να το ενστερνιστώ και να το ερμηνεύσω". Ποιες δυσκολίες, όμως, αντιμετώπισε; "Έπεσα στην παγίδα και νόμισα πως μπορούσα να παίξω εύκολα στην κιθάρα μου -όντας αυτοδίδακτος κιθαρίστας της blues εδώ και 33 χρόνια. Τελικά δούλεψα παραπάνω απ'ότι περίμενα, άκουσα πολλούς δίσκους και ρώτησα και ερμηνευτές στο μπουζούκι για να με καθοδηγήσουν" Και τι δουλειά έχει το blues με το ρεμπέτικο; "Σαφώς και έχει. Το ρεμπέτικο είναι το ελληνικό blues" απαντά χαμογελώντας ο Loek, υπενθυμίζοντας πως οι μαύροι στις όχθες του Μισισιπή έχουν παράλληλη κοινωνική πορεία με τους ρεμπέτες: φτώχεια, καταφρόνια, πόνος, έρωτας...
Η "Palioparea" πάντως, ξεκίνησε τις εμφανίσεις της σε ελληνικό εστιατόριο σε μια πόλη της Ολλανδίας, όπου το ελληνικό κοινό της ομογένειας... λίγο-πολύ τους αποκάρδιωσε με τις κριτικές του. "Ήταν παράλληλα και το καλύτερο μάθημα για μας, πως πρέπει να δουλέψουμε περισσότερο και σκληρότερα" δηλώνει ταπεινά ο Loek και συνεχίζει: "Παίξαμε και σε Βέλγιο και Γερμανία, μέχρι που προσκληθήκαμε από την Ολλανδική Πρεσβεία στην Ελλάδα για ένα μικρό φεστιβάλ που διοργάνωνε" Το βάπτισμα του πυρός, όμως, σε καθαρά ελληνικό κοινό ήταν στα "Τσιτσάνεια" στα Τρίκαλα, πριν λίγα χρόνια, όπου επιτέλους έτυχαν ενθουσιώδους υποδοχής. Η συνέχεια δίνεται με εμφανίσεις τους στην τηλεόραση (σύντομα θα τους δούμε στο "Στην Υγειά μας" στη ΝΕΤ) αλλά και με... ένα νέο πείραμα: Τη μελοποίηση ποιημάτων του Κ.Π. Καβάφη (!), στην ελληνική γλώσσα φυσικά αλλά όχι με ρεμπέτικο μουσικό τρόπο. "Αυτή τη φορά θα κινηθούμε στο έντεχνο στυλ και ελπίζω πως το αποτέλεσμα θα μας δικαιώσει" καταλήγει ο Loek.
Σειρά μας ήταν να αναρωτηθούμε για το πόσο εύκολα (...) μπόρεσαν να ερμηνεύσουν στην ελληνική γλώσσα τα ρεμπέτικα τραγούδια. Απαντάει η τραγουδίστρια του συγκροτήματος Margot Schenk, που παράλληλα παίζει και ωραιότατο μπαγλαμά, ζήλιες και κρουστά: "Δυσκολεύτηκα και δυσκολεύομαι ακόμα. Υπήρξα για χρόνια τραγουδίστρια σε pop και rock μπάντες κι όταν άκουσα ρεμπέτικα συγκινήθηκα ιδιαίτερα. Η ελληνική γλώσσα με δυσκολεύει πάρα πολύ, θα έλεγα πως μισώ αυτή τη δυσκολία, όμως η μουσική είναι πάνω απ'όλους μας κι αφού το ρεμπέτικο μπορεί να ερμηνευτεί μόνο με ελληνικούς στίχους, προσπαθώ να υπερπηδώ τα προβλήματα και να κάνω ό,τι καλύτερο." Κι οι δυο τους, πάντως, προσπαθούν να μάθουν Ελληνικά. Έχουν, βέβαια, αρκετό δρόμο ακόμα...
Πώς βλέπει, από την άλλη, ένας έλληνας μουσικός την προσπάθειά τους; Με συμπάθεια; Με σεβασμό; Με θαυμασμό, ίσως; Ο Σάκης Παπαδημητρίου, επικεφαλής του Μουσικού Εργαστηρίου Αιγίου, παρεμβαίνει στη συζήτηση: "Είναι εξαιρετικά ενδιαφέρων ο τρόπος με τον οποίο οι "Palioparea" ερμηνεύουν το ρεμπέτικο. Δεν ακούμε μια απλή αναπαραγωγή του δικού μας τρόπου, που είναι παγιωμένος και βιωματικός, αν θέλετε. Πρόκειται για μια φρέσκια προσέγγιση, με στοιχεία blues και rock, που δένουν όμως θαυμάσια με το κλασικό ρεμπέτικο. Κι αυτή είναι η ομορφιά της μουσικής" προσθέτει ο κ. Παπαδημητρίου "αφού είναι η πρώτη διεθνής γλώσσα, η γλώσσα των συναισθημάτων και της εσωτερικής παιδείας. Η μουσική έχει έναν διαπολιτισμικό χαρακτήρα". Κι ο κ. Λάμπρος Λιάβας, που παρακολουθεί τη συζήτηση, επισημαίνει: "Οι "Palioparea" έχουν ακολουθήσει την τάση του fusion, δηλαδή δημιούργησαν ένα κράμα διαφόρων ethnic στοιχείων για να ερμηνεύσουν ρεμπέτικο".
ΣΤΑ ΤΡΙΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ CD ΤΟ "ΤΟΥ ΚΡΑΣΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΡΩΤΑ" ΣΤΗΝ ΟΛΛΑΝΔΙΑ!!!
Τελειώνοντας αυτή τη συνέντευξη, ο κ. Παπαδημητρίου δήλωσε ενθουσιασμένος από την εμπειρία της παρουσίας του Μουσικού Εργαστηρίου στη Χάγη πριν από 2 εβδομάδες σε τοπικό Φεστιβάλ όπου φιλοξενήθηκαν μεγάλα ονόματα της παγκόσμιας μουσικής σκηνής. Μάλιστα, στα πλαίσια της προώθησης του cd "Του κρασιού και του έρωτα" με ερμηνευτή τον Βασίλη Λέκκα, το Μ.Ε.Α. θα ξαναβρεθεί την άνοιξη του 2006 στην Ολλανδία, αυτή τη φορά στο θρυλικό Paradiso του Amsterdam, όπου έχουν εμφανιστεί... μέχρι και οι Rolling Stones! "Το cd μας ψηφίστηκε ως ένα από τα τρία καλύτερα ελληνικά cd για το 2005 στην Ολλανδία" μας αποκάλυψε ο κ. Παπαδημητρίου κι αυτό το γεγονός καθιστά το Μουσικό Εργαστήρι ως το δεύτερο ελληνικό σχήμα που θα εμφανιστεί στον συγκεκριμένο χώρο (το πρώτο ήταν ο Bregovic με το Γιώργο Νταλάρα).
Όσον αφορά τη συνέχεια του κύκλου ομιλιών του εθνομουσικολόγου κ. Λάμπρου Λιάβα, ο ίδιος υποσχέθηκε στην τρίτη και τελική του ομιλία να αναφερθεί στην εξέλιξη της ελληνικής λαϊκής μουσικής αλλά και στο σημερινό φαινόμενο των star τραγουδιστών-κατασκευασμάτων των δισκογραφικών εταιρειών, που έχουν ημερομηνία λήξης και ακολουθούν την σημερινή τάση του lifestyle. Εξάλλου και ο Πλάτωνας είχε πει "Όταν αλλάζουν οι νόμοι της μουσικής, αλλάζουν και οι νόμοι της κοινωνίας και το αντίστροφο"...
ΠΕΠΗ ΣΠΗΛΙΩΤΟΠΟΥΛΟΥ